రెండూ కరెక్టే, రెండూ తప్పే

 

తెలుగు నటీనటుల ఆంతరంగిక విషయాలు, పెళ్ళాల మీద జోకులు, మనం స్వయంగా చేసుకుని తినే ఓపికలు లేకపోయినా అన్నిరకాల వంటలను గురించి తెలుసుకోవాలని  తహతహలాడే వారి కోసం కూడా రాద్దామనుకున్నా... అలా రాస్తే ఒఠ్ఠి లైకులు మాత్రమే కొట్టి తృప్తిపడకుండా నా ప్రియాతి ప్రియమైన తెలుగు సోదరసోదరీమణులు వాటిని క్షణాల్లో వైరల్ చేయగల దమ్మున్నవారని తెలుసు... అయినా ముందుగా మన సమస్యలేవో ముందు చూద్దామని ఇవి మొదలుపెట్టా.. ..

కాస్తంత ఆటవిడుపుగానయినా  కొద్దిగా సామాజిక సమస్యల మీదకూడా ఓ కన్ను... కనీసం ఓ చూపు మీరు అలా ఈ వైపు విసరగలరని ఆశించడం...అత్యాశ అనుకోవడం లేదు.

ఇది కూడా మన విషయమే... ఓ రెండు నిమిషాలు చదవండి... నచ్చితేనే నలుగురికీ పంచండి...

రెండూ కరెక్టే, రెండూ తప్పే

 

నువ్వు మాట్లాడింది కరెక్టా ? నేను మాట్లాడింది కరెక్టా ? 

రెండూ కరెక్టే. ... రెండూ తప్పే. 

ఏకకాలంలో ఇదెలా సాధ్యం ! ! ! 

అక్షరాలా సాధ్యమే.

 

మన మాతృభాష తెలుగు. నీవు మాట్లాడిందీ అదే,  నేను మాట్లాడిందీ అదే. కానీ తంటా అంతా...  అది ఏ తెలుగు..’ అని అడిగినప్పుడొస్తుంది. నీ తెలుగు వేరు, నా తెలుగు వేరు. .అంతవరకయితే ఓకే.... నాదే కరెక్ట్.. అన్నప్పుడు ఘర్షణ. ..నీది తప్పు-అన్నప్పుడు వివాదం. 

శాతవాహనులు తెలుగు వాళ్ళే. కాకతీయులూ తెలుగువాళ్లే, శ్రీనాథుడూ తెలుగు వాడే, సినారె, శ్రీశ్రీ లు తెలుగు వారే..  కానీ వాళ్ళ రాతలేవీ పూర్తిగా... అన్ని పదాలకు అర్థాలతో... ఒక మోస్తరు చదువరికే  తెలియదు. వాళ్ళదాకా ఎందుకు ....  ఆదిలాబాద్ తెలుగువాడు, చిత్తూరు తెలుగువాడు కలిస్తే !!!  శ్రీకాకుళం అమ్మాయి, మహబూబాబాద్ అమ్మాయి కలిస్తే !!! ... మా నాయనమ్మ పంజాబీ సినిమా చూస్తూ ఎంజాయ్ చేస్తున్నట్లుంటుంది. అర్థాలు, అపార్థాలు, అనర్థాలు... అన్నీ కలిసిపోయి పచ్చిమిర్చి రోటి పచ్చడిని రుచి చూపిస్తాయి.

ఇంతకూ అందరి తెలుగు కరెక్టే... అందరిదీ తప్పే... అని చెప్పుకున్నాం కదా... ఈ చర్చంతా ఇప్పుడెందుకు.. అంటే..

ఒక తెలుగు రాష్ట్రం రెండయింది. ఎవరికివారు వారి ప్రాంత అభిమానం కొద్దీ వారి భాషను గురించి చర్చించుకుంటున్నారు. చివరకు తెలుగు భాషా దినోత్సవాలు కూడా మీవి మీవే... మావి మావే అనేస్తున్నారు...  దీనితో కూడా ప్రస్తుతానికి మనకు  ఏ సమస్యా  లేదు.

సమస్య మనది కాదు ... మన పిల్లలది.. వారు ఏ తెలుగు నేర్చుకోవాలి...  ఏ తెలుగులో రాయాలి ? వారు నేర్చుకునే భాష, వ్యాకరణం ఏ తెలుగులో ఉండాలి ? వాటిని ఉపాధ్యాయులు... బోధనలోకానీ, ప్రశ్నల పత్రాలు తయారు చేయడంలోకానీ, జవాబులను మూల్యాంకనం చేయడంలోకానీ ఏ తెలుగును ప్రామాణికంగా తీసుకోవాలి ...???.. అన్న ప్రశ్నలకు సమాధానాలు అర్జంటుగా వెతుక్కోవాల్సిన అవసరం తన్నుకొస్తున్నది...

 

ఇప్పుడంత అవసరం ఏమొచ్చింది కనుక !!!!

అన్నదమ్ములు వాటాలు పంచుకున్నాక ఆస్తిపాస్తులన్నీ చిన్నా చితకా గొడవలతో క్రమంగా సర్దుబాటయి పోతుంటాయి. చచ్చిన వాళ్ళ శ్రాద్ధాల సంగతి వదిలేసినా, మరి బతికున్న అమ్మాఅయ్యల సంగతేమిటి .... పెళ్ళిళ్ళు, బాంధవ్యాలు, ఇతరత్రా సంబంధాలలో రెండు కుటుంబాల్లో అటూఇటూ ఏళ్లతరబడి రక్తమాంసాలు కలిసిపోయినట్లుగా భాషా సంస్కృతులు కూడా కలిసిపోయాయి కదా... ఇప్పుడు వాటి పంపకాలు ఎలా ?

 

వృథా కాలక్షేపం

ఈ చర్చ అనవసరం. పంపకాల వేడి మీద భావోద్రేకాలు, తదనుగుణమైన రాజకీయ ప్రయోజనాలతో ఇప్పుడు ఇదో చర్చ అయ్యిందికానీ...  కొద్దికాలానికి అన్నీ సర్దుకుంటాయిగా.  ఈ చర్చ వృథా కాలక్షేపం తప్ప మరొకటి కాదు- అన్న మాట కూడా సమర్ధనీయంగానే కన్పిస్తుంది. ఎందుకంటే – ఇదో చిక్కుముడి. ఇదే ‘అసలు సిసలు తెలుగు’ ... అని ఇప్పటిదాకా ఉన్న వాటిలో ఏ ఒక్క దాన్నీ నిర్ధారించలేం. భవిష్యత్తులో కూడా ఇదే అసలు తెలుగు ... ఇలాగే ఉండాలి.. అని తీర్మానించడం ఆచరణలో (హిందీ వ్యవహారం వ్యాసం చివర్లో చూడండి) సాధ్యంకాని పని..... కొన్ని సమస్యల విషయంలో – పీటముడులు విప్పుతూ పుణ్యకాలం వృథా చేసుకోవడం కంటే ... ఆ సమస్యలను గాలికొదిలేసి వాటితో సహజీవనం చేస్తూ కాలక్షేపం చేయడమే అత్యుత్తమ పరిష్కారం ...అని చేతులు దులిపేసుకుందామా...???

యస్ ! అదే శ్రేష్ఠం ....అనుకొనేవారు ఇక్కడే ఆగిపోండి. ఇక చదవొద్దు.

కానీ ఎంత కారడవిలాగా కనిపించినా ఏదో కాలిబాటను ఆసరాగా చేసుకొని ఒక ప్రయత్నం చేద్దాం... అని సాహసించే వారికి మాత్రం స్వాగతం.

.........

తెలుగు భాషాదినోత్సవాలు.... ఎప్పటిలాగే ఎటువంటి దైనందిన సమస్యలను పట్టించుకోకుండానే వేడుకలతో ముగిసాయి... ఇప్పటికయినా తేరుకుని మన కాళ్ళకు చుట్టుకుంటున్న ముళ్లతీగలను ఒక్కొక్కటిగా తొలగించుకోవడం తక్షణ కర్తవ్యం.

.........

తెంధ్రీ

 

తెంధ్రీ.... అంటే ? ఈ పదం ఏమిటో ఇప్పటివరకు వినలేదు కదా... అయినా ఇది మీకు కొత్త కాదు. ఇప్పుడు మన రెండు తెలుగురాష్ట్రాల్లో మనం మాట్లాడుకుంటున్న భాష ఇదే ... అంతేతప్ప అటువారు, ఇటు వారు ‘మాదే 24  క్యారట్లు’ అని చెప్పుకుంటున్న తెలుగు మాత్రం కాదు. దానిని ‘తెంధ్రీ’ అనాలి. ‘ఆంధ్రం’ అంటే తెలుగు.. అనే అర్థం ఉన్నా...ఆ పదం తెలంగాణవారిలో అపార్థాలు, ఆంధ్రవారికి అనర్థాలూ సృష్టిస్తున్నది.

నిజానికి మొత్తం తెలంగాణ ప్రాంతంలో  ఇప్పుడు ప్రజలు వాడే భాష  తెలంగాణ తెలుగు కాదు. అలాగే ఈరోజున మొత్తం ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో ప్రజలు వాడేది ‘ఆంధ్ర’భాష కానే కాదు.  తెలంగాణ తెలుగు లో ఆంధ్ర మాటల ప్రాబల్యం, ఆంధ్ర ప్రాంతం వారి భాషలో తెలంగాణ మాటల ప్రభావం బాగా పెరిగిపోయి, కరిగిపోయి ఉన్నాయి. కాబట్టి ఇప్పుడు అటూఇటూ అందరం వాడుకలో దంచేస్తున్న భాష ‘తెంధ్రీ’.  ప్రస్తుతం ఇంగ్లీషు తదితర భాషలనుంచి అనువాదాలన్నీ మనం ప్రామాణికం అని చెప్పుకుంటున్న తెలుగులో(24 క్యారట్లలో) రావడం లేదు. తెంధ్రీకరణ అయి తెంధ్రీలో వస్తున్నాయి. (ఇంగ్లీషు, హిందీ, అరబ్బీ, ఫారసీ, ఉర్దూ, తమిళం, కన్నడం, మరాఠీవంటివన్నీ  ఇంతకుముందున్న తెలుగులో ఎప్పటినుంచో  కలిసే ఉన్నాయి కనుక వాటిని ప్రత్యేకించి చెప్పనవసరం లేదు. తెలుగంటే ...అవన్నీ కలిపి ఉన్నదేనన్న భావం స్థిరపడి పోయింది కనుక.) కథలు, నవలలు, కవితలనుంచీ పత్రికలు, టీవీలు, సామాజిక మాధ్యమాలన్నీ ఇప్పుడు తెంధ్రీలోనే నడుస్తున్నాయి.

నిజాం తెలంగాణలో ‘ఆంధ్ర విద్యాలయ’, ‘శ్రీకృష్ణదేవరాయాంధ్ర భాషానిలయం, ‘ఆంధ్ర బాలికా పాఠశాల’.... ఇవన్నీ ‘ఆంధ్ర’ను ఇముడ్చుకున్నా అన్ని వర్గాల గౌరవమర్యాదలు అందుకొన్నాయి. ‘ఆంధ్రప్రదేశ్’గా ఉమ్మడి రాష్ట్రం ఏర్పాటైన తరువాత పెత్తనాలు, ప్రాబల్యాలు, అపోహలు, అనుమానాలతో ఆంధ్ర ప్రాంతం మీది వ్యతిరేకతతో క్రమేణా ‘ఆంధ్ర’ శబ్దం తెలంగాణ ప్రాంతంలో అంటరానిదయింది. ఇప్పుడు రెండు రాష్ట్రాలుగా విడిపోయి ఎవరి సంసారాలు వారివి అయిన తరువాత కూడా ‘ఆంధ్ర’ శబ్దం ఇంగువ కట్టిన బట్టయిపోయి ఆ అనుమానపు కంపు అలాగే కొనసాగుతూ పోతున్నది. ఇక ఆంధ్ర ప్రాంతంలో – భాషలో కూడా పెత్తందారీ పోకడలు స్థిరపడ్డాయి. తెలంగాణ ప్రాంత తెలుగునే కాక, ఆ ‘రెండు జిల్లాలు’ మినహా ఇతర ఆంధ్రాజిల్లాల తెలుగు కూడా ‘పట్టుచీర’ కట్టడానికి అర్హత సంపాదించ లేకపోయింది.

తెలుగును ఆ ‘రెండు జిల్లాల’ భాష శాసిస్తున్నదనే వాదన తరచుగా వినిపిస్తుంటుంది. ఆ రెండు జిల్లాలు-కృష్ణ, గుంటూరులు. అక్కడి భాషే ప్రామాణికమైనదన్నట్లుగా ఛలామణిలో ఉంది. ( రాతభాషగా కాక మాట్లాడేభాషలో కూడా) మిగిలిన అన్ని జిల్లాల మాండలికాలు, యాసలు... కామెడీకి బాగా గిట్టుబాటయ్యే సరుకయిపోయాయి. వాటిని ఆంధ్ర జిల్లాల వారు ఆమోదించి సర్దుకుపోయినా, తెలంగాణలో దశాబ్దాల ‘ఆంధ్ర’ ద్వేషానికి అదీ ఒక ప్రధాన కారణమయిపోయింది.

ఎన్టీఆర్ హయాం నుండీ హైదరాబాదు మన రాజధానే అని ఆంధ్రాజనం మనస్ఫూర్తిగా నమ్మి, ఆ భరోసాతో పాడీపంటా అమ్మేసుకుని, తట్టాబుట్టతో తరలివచ్చి కాస్త కాలు నిలదొక్కుకోంగానే ఇక్కడే పెళ్ళిళ్ళు, పురుళ్ళు చేసుకుంటూ పాతుకుపోతున్న తరుణంలో... పత్రికలు,  ప్రచురణ  సంస్థలు,  టీవీలు, సినిమాలు, స్కూళ్ళు, కాలేజీలు ..అన్నీ తామరతంపరగా హైదరాబాదును కమ్మేసాయి. మిగిలినవి మనకు అప్రస్తుతం. భాషాపరంగా ప్రధాన భూమిక పోషించేవి ఇవే కాబట్టి. అదీగాక తెలుగు భాషకు సంబంధించిన వ్యవస్థలన్నీ చాలాకాలంగా  హైదరాబాదులోనే  వేళ్ళూనుకుని ఉన్నాయి.  వీటి కారణంగా.... ప్రచార, ప్రసార మాధ్యమాల్లో క్రమేణా ఆ ‘‘రెండు’’ జిల్లాల ప్రభావం తగ్గి హైదరాబాదు, దాని చుట్టుపక్కల జిల్లాల తెలుగు పట్టు సాధిస్తున్న  దశలో – రాష్ట్రం విడిపోయింది. ఆవు తెలంగాణలో, తోక ఆంధ్రలో ఉండిపోయింది.

ఆంధ్ర, తెలంగాణ వారిమధ్య ఈ 40-50 ఏళ్ళ కాలంలో పెళ్ళిసంబంధాలు కూడా చెప్పుకోదగ్గ సంఖ్యలోనే  జరిగాయి... పెళ్ళిఅంటే ఒక జీవిత కాలపు నమ్మకం. తరతరాల వంశం కొనసాగింపుకు ఈ సంబంధం సరైనదేనన్న నమ్మకం.  రెండు ప్రాంతాల వారు భార్యాభర్తలుగా ఉన్నప్పుడు – ఉద్యమ కాలంలో కూడా వారి కుటుంబాలకు ప్రాంతీయ ద్వేషాలు మాత్రం అంటుకోలేదు. ఒకవేళ ఏదయినా బలహీన క్షణాల్లో నిప్పురవ్వలు చిటపటమంటున్నా... చివరకు జోకులతో ముగిసి అంతా సర్దుబాటయి పోతున్నాయి. జీవితాలు సాఫీగా సాగిపోతున్నాయి. ఇటువంటి కుటుంబాల్లో కూడా ‘భాష-యాస’...  సమస్యలు సృష్టించిన దాఖలాలు లేవు. ఉద్యమ నాయకుల కుటుంబాల్లో కూడా ఈ తరహా సంబంధాలు పెద్ద సంఖ్యలో ఉండడమే కాదు, ఉద్యమం ఉధృతంగా ఉన్న సమయంలో కూడా కొత్తవి కూడా నిరాటంకంగా సాగిపోయాయి.

(ఆంధ్ర, తెలంగాణ చుట్టరికాల్లో ...ఇట్నుంచయినా, అట్నుంచయినా ఆసక్తికరంగా కనిపించే వాస్తవ దృశ్యం  ఒకటి చూద్దాం – అప్రస్తుతం అయినా  సరదాకోసం  ప్రస్తావిస్తా... ‘

‘మా ఆయన అక్కడివాడే కానీ ... ఆయన మంచోడే’... మా అల్లుడు అక్కడి వాడే కానీ....మా కోడలు అక్కడి పిల్లే కానీ... మంచోళ్లే,  ఆడపడుచులు, అత్తామామలు, చుట్టాలు కూడా అంతా బాగా కలిసిపోయారు. బాగా ప్రేమగా ఉంటారు. ఆ లొల్లంతా/ఆ గొడవంతా బయటోళ్ళతోనే...వంటి మాటలే ఆ కుటుంబాల్లో తరచూ విన్పిస్తూంటాయి. అంటే – దగ్గరగా చూస్తున్నారు కాబట్టి.. వాళ్ళవరకు మంచోళ్లే...మిగిలిన వాళ్ళంతా ఫూల్స్, దుర్మార్గులు, ధోఖేబాజ్ లు, లంగాలు..అని)

 

ఆంధ్రా అమ్మాయి, తెలంగాణ అబ్బాయి లేదా తెలంగాణ పిల్ల, ఆంధ్ర పిల్లగాడు... వీరి వరకు ఈ సంబంధబాంధవ్యాల్లో పైకి ప్రేమ నటిస్తూ లోలోపల ద్వేషాలు రగులుతుండవచ్చు...  అని  అనుకుందాం... కాసేపు...  మరి గత 40-50 ఏళ్ళ కాలంలో వారికి పుట్టిన పిల్లలు, ఆ పిల్లల పిల్లల విషయంలో... వారు ఏ గట్టున ఉంటారు... అటా ..ఇటా .. అంటే... వాళ్లకు ఈ రంధి లేదు. ఏదో బయట అందరూ ఏది అంటూంటే ..వీళ్ళు అక్కడ ఆ పాటపాడి మరుక్షణం మర్చిపోతుంటారు.(నిజానికి వీరు ప్రాంతీయ అసమానతలకు/ద్వేషాలకు బాధితులు కాదు కూడా,  పైగా రెండు ప్రాంతాల  ప్రేమ, ఆప్యాయతలను పొందినవారు).

ఘరానా కుటుంబాలనుంచీ, నిరుపేదల వరకు... వేలసంఖ్యలో ఉన్న ఈ కుటుంబాల్లో...  సామాజికంగా ఉభయ ప్రాంతాల్లో ఉన్న  జీవన శైలి, సంస్కృతి, ఆచార వ్యవహారాలూ, పండుగలూపబ్బాలూ, కట్టూబొట్టూవంటివన్నీ పాలూనీళ్ళలాగా కలిసిపోయినట్లుగానే  తెలంగాణ, ఆంధ్ర ప్రాంతాల  భాష, యాస, మాండలికాలు కూడా  కలిసిపోయాయి. అలా కలిసి గత మూడు నాలుగు దశాబ్దాల్లో పుట్టిన భాషే ‘తెంధ్రీ’. ... తెలంగాణ + ఆంధ్ర యాసల కిచిడీ.

 

మరి సమస్యేమిటి?

ఆంధ్ర, తెలంగాణ కుటుంబాలు కలుపుకున్న చుట్టరికాలకు అటుకానీ, ఇటుకానీ, గడ్డిపోచంత అభ్యంతరం వ్యక్తం కాలేదు.  అవి సామాజికంగా, అధికారికంగా గుర్తింపు పొందినట్లే . రెండు సమాజాలు పూర్తిగా ఆమోదించాయి. కానీ ఈ ‘తెంధ్రీ’కి మాత్రం సామాజికంగా కానీ, అధికారికంగానీ గుర్తింపు రావడం లేదు.

తెలంగాణలోకానీ, ఆంధ్రలోకానీ తెలుగు మీడియం సబ్జెక్టుల్లో పరీక్షలు పెట్టి విద్యార్థులు రాసిన జవాబులకు మూల్యాంకనం చేసేటప్పుడు భాషాపరంగా ఉపాధ్యాయులు అవలంబిస్తున్న విధానాలు ఏమిటి ? అంటే టెక్స్ట్ పుస్తకాల్లో ఎలా ఉంటే – అలా రాసిన దాన్ని అంగీకరిస్తారు. ఇతర మాండలికాలు వాడితే ... ఆ పదాలు సదరు టీచరుకు తెలిస్తే మార్కులేస్తారు, తెలియకపోతే కొట్టేస్తారు. మరి టెక్స్ట్ పుస్తకాల్లో లేని అంశాలు... ఉదా.. వ్యాసరచన వంటివి స్వంతంగా తెలుగులో రాసినప్పుడు  ఎలా ..???

ఈ సమస్య ఆంధ్రాప్రాంతంలో తక్కువ, తెలంగాణలో ఎక్కువ అని చెప్పలేం. ఎందుకంటే – గత 4‌0-50 ఏళ్ళల్లో హైదరాబాదు, చుట్టుపక్కల జిల్లాల్లో  స్థిరపడ్డ ఆంధ్రా ప్రాంతానికి చెందినవారిని వారి చుట్టపక్కాలను కూడా ఈ ‘తెంధ్రీ’ భాష ప్రభావితం చేసింది. ఉద్యోగరీత్యా ఆంధ్రప్రాంతంలో చాలాకాలం సర్వీసు చేసినవారు, వ్యాపారాలు చేస్తూన్నవారు.... ఆ క్రమంలో అక్కడే స్థిరపడిపోయిన తెలంగాణీయుల సంఖ్య కూడా గణనీయంగానే ఉంటుంది. అలాగే సరిహద్దు తెలంగాణ జిల్లాలకు చెందిన వారు సమీప ఆంధ్ర పట్టణాల్లో(విజయవాడ, కర్నూలువంటి..) చదువులు, ఉద్యోగాలు, వ్యాపారాలను చేసుకుంటూ పెద్దసంఖ్యలోనే స్థిరపడిపోయారు గత కొన్ని దశాబ్దాలుగా. వీరు కూడా తెంధ్రీకరణ చెందారు.

ఇప్పుడు ఇంతగా వండి విస్తట్లో వడ్డించిన తెంధ్రీ-కిచిడీ లో తెలంగాణ తెలుగు, ఆంధ్ర తెలుగు అంటూ...పప్పులు, కాయగూరలు దేనికది వేరు చేయడం సులభం కాదు, సాధ్యం కూడా కాదు.

నిజానికి...  ఇది అసలు సమస్య అయి ఉండేది కాదు...  పబ్బం గడుపుకోవడానికి భావోద్వేగాలతో రాజకీయం సృష్టించిన రభసలో సాహిత్యకారులు కూడా వారి వారి ప్రయోజనాల కోసం రాజకీయ నాయకులతో కలిసి కట్టెలను  ఎప్పటికప్పుడు ఎగదోస్తూ ఉండడంతో చిక్కుముడి పీటముడిగా మారిపోతున్నది.

 

ఇది ఒక్క తెలుగు మాత్రమే ఎదుర్కొంటున్న సమస్య కాదు. దాదాపు అన్ని భారతీయ , ప్రపంచ భాషలదీ ఇదే పరిస్థితి. దేశంలో 1950 భాషలు/మాండలికాలు ఉన్నాయంటే ఆశ్చర్యం కలగక మానదు, కానీ ఇది నిజం. జాతీయ భాష హిందీనే తీసుకొంటే ప్రధానంగా అవధి, బఘేలీ, ఛత్తీస్ గఢీ, ఖడీబోలీ, మైథిలీలు కనిపించినా... అధికారికంగా గుర్తింపు పొందిన మొత్తం 48 మాండలికాలు ఉన్నాయి.

ఉత్తరప్రదేశ్ లో ఫస్ట్ లాంగ్వేజ్ హిందీ (అంటే అవధి, భోజ్ పురి, బ్రజ్ భాష, కౌర్వీ మాండలికాలతో కలిపి..అని)

బీహార్ లో ఫస్ట్ లాంగ్వేజ్ హిందీ (అంటే భోజ్ పురి, మగధి మాండలికాలతో కలిపి..అని), సెకండ్ లాంగ్వేజ్ ... మైథిలి

ఛత్తీస్ గఢ్ లో ఫస్ట్ లాంగ్వేజ్ హిందీ (ఛత్తీస్ గఢీతో కలిపి)

హర్యానా లో ఫస్ట్ లాంగ్వేజ్ హిందీ (హర్యాన్వీ, మేహాతీతో కలిపి)

ఝార్ఖండ్ లో ఫస్ట్ లాంగ్వేజ్ హిందీ (భోజ్ పురి, మగధి, నాగ్ పురితో కలిపి)

రాజస్థాన్ లో ఫస్ట్ లాంగ్వేజ్ హిందీ (రాజస్థానీతో కలిపి)

యుద్ధాలు, దాడులు, దండయాత్రల తదనంతర ఆక్రమణలు... పరపాలనలలో,  వలసలలో... రక్తమే కాదు, భాషలు కూడా నరనరాల్లో ఇంకిపోవడం, అక్కడి మట్టిలో కలిసి కొత్త మొక్కలు తలెత్తడం  సహజం.  నాగరికతా పరిణామ క్రమంలో అనివార్యమైన సహజ ప్రక్రియ ఇది.

దీనికి ఇప్పడు రెండు తెలుగు రాష్ట్రాలు(పాలకులు, భాషావేత్తలు) అర్జంటుగా సరికొత్త పరిష్కారం వెతుక్కుని ఆ దిశగా కృషి చేయాలి లేదా భౌగోళికంగా మనం విడిపోయినా...  మన భాష, మన జీవనం, మన సంస్కృతి ఒక్కటేనన్న స్పష్టతనివ్వాలి.. ఇది రాజకీయంగా, సామాజికంగా ఎంత త్వరగా జరిగితే తరువాతి తరాలకు అంత ప్రశాంతత, వేల ఏళ్ళ తెలుగుకు అంత ఊరట.

 

 -      చినవ్యాసుడు, మాఊరు

    chinavyasudu@gmail.com

 

ఇప్పటిదాకా ఈ విషయంపై చేసిన విశ్లేషణలు.........

 

1. తెలుగు... గోదాట్లో కొట్టుకుపోవడం తథ్యం ! ! !

https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/07/blog-post_20.html?spref=tw

2. ఆలిండియా రేడియోనా ...ఆకాశవాణా...!!!!

https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/07/blog-post_24.html?spref=tw

 3. అమ్మ ఎలాఉంది? ...హలో ! మిమ్మల్నే...అమ్మ ఎలా ఉంది !!! 

https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/07/blog-post_26.html?spref=tw

 4. అమ్మను వదిలేసి, సవతి తల్లి చంకెక్కబట్టే....

https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/08/blog-post_99.html?spref=tw

5. ఉద్యమం అంటే... స్క్రిప్టురాసుకుని సినిమా తీయడం కాదు కదా ! 

https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/08/blog-post_1.html?spref=tw

6. మీ ఇంటి నుంచి నేరుగా కబేళాకా....!!!

https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/07/blog-post_31.html?spref=tw

 7. దీని ‘తల రాత’ను మీ రాతే మార్చగలదు... !!!

https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/08/blog-post_2.html?spref=tw

 8. ఆచరణాత్మక సంస్కరణలు...కొన్ని సిఫార్సులు

https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/08/blog-post.html?spref=tw

పాత పుస్తకాలను పారేస్తున్నారా ! ! !

 

మంచి పుస్తకాలన్నీ మీ ముంగిట్లోనే.......

రోజురోజుకూ తెలుగు వెలుగులు తగ్గిపోతున్నాయని బాధపడేవారికి, మన తెలుగును మన స్థాయిలోనే దేదీప్యమానంగా వెలిగించడానికి కొన్ని చిట్కాలు.....అలాగే ఇష్టపడి కొనుక్కున్న, సేకరించుకున్న పుస్తకాలను ఇంట్లో ఎక్కువ కాలం ఉంచుకోలేక,  ఉచితంగా ఇచ్చినా ఎవరూ తీసుకోకపోవడంతో చూస్తూ చూస్తూ రద్దీకింద అమ్మలేక క్షోభపడుతున్న పుస్తక ప్రియులకు పనికొచ్చే ఆచరణయోగ్యమైన చిట్కాలు.....

ప్రస్తుతం ఎక్కువమంది ఫ్లాట్లల్లో ఉంటున్నారు కాబట్టి....   స్థలం సమస్య కూడా వారికే ఎక్కువ కాబట్టి వారు ఈ విధంగా చేయవచ్చు.....(ఇప్పటికే కొన్ని అపార్ట్ మెంట్లలో ఇటువంటి ఏర్పాట్లు ఉన్నాయి. అయితే  అవి నామమాత్రంగానే ఉంటున్నాయి.... తెలుగు, ఇంగ్లీష్ భాషల్లోని అద్భుతమైన క్లాసిక్స్ కు చోటు కల్పించడం లేదు).

అపార్ట్ మెంట్ / కాంప్లెక్స్ ప్రాంగణంలో ఒక గ్రంథాలయాన్ని ఏర్పాటు చేసుకోవచ్చు....

 
పిల్లల పార్కు, జిమ్ము, స్విమ్మింగ్ పూల్, క్లబ్బులు ఎంత ముఖ్యమో ఇది కూడా అంతేనని భావించండి... కొత్తగా ఫ్లాట్ కొనేటప్పుడు దీని కోసం డిమాండ్ చేయండి. 

 

ర్యాక్ లను ఫ్లాట్ ఓనర్లనుండి విరాళంగా తీసుకోండి... వారి పేర్లతో గుర్తింపుగా... 

    

 

పుస్తకాలు కొనకండి.. తెలుగు పాత పుస్తకాలు విరాళంగా  స్వీకరించండి. దాతల పేర్లు ప్రతి పుస్తకం మీద ప్రకటించండి.  పాత పుస్తకాలను ఉచితంగా  తీసుకుని  వాటిని శాశ్వతంగా భద్రపరుస్తామనీ, సద్వినియోగం అయ్యేట్లు చేస్తామని.. ... మీ ఫ్లాట్ నివాసితులకు, వారిద్వారా వారి బంధువులు, స్నేహితులకు చెప్పండి...  అయితే ఉచితంగా వస్తున్నాయి కదా  దానిని గోడౌన్ గా మార్చకండి...  బాగా ప్రజాదరణ పొందిన పుస్తకాలు,  ప్రసిద్ద రచయితల పుస్తకాలు...  అలా తప్పనిసరిగా ప్రతి తెలుగు వాడూ చదవవలసిన, చదివి తీరాల్సిన  పుస్తకాలను మాత్రమే సేకరించండి.

 

పిల్లలతో సహా అందరి అభిరుచులకు తగ్గట్లుగా పుస్తకాలు సేకరించండి. స్థలం లేక పాత పుస్తకాలను వదిలించుకునే వారి దృష్టిని ఆకర్షించడానికి...  ప్రభుత్వ గ్రంథాలయాల వద్ద నోటీసు బోర్డులు పెట్టండి.  వారు చూసుకుని మిమ్మల్ని సంప్రదిస్తారు. లేదా వాట్సాప్, ఫేస్ బుక్ గ్రూపులలో సమాచారం ఇవ్వండి.

 

మీరు సేకరించిన పుస్తకాలలో మంచి పుస్తకాలను ఖర్చుకు వెనకాడకుండా గట్టిఅట్టతో బైండింగ్ చేయించి భద్రపరచండి.
 

మీ దగ్గరఉన్న పుస్తకాల జాబితా ఎప్పటికప్పుడు తాజాగా ఉంచుతూ, కాపీలను నివాసితులకు పంపుతూ ఉండండి.
 

పుస్తకాలను చదువుకోవడానికి ఇచ్చినప్పుడు... ఆ పుస్తకం మీద వారి అభిప్రాయం/సమీక్ష కూడా వారిచేత రాయించండి. అలాంటి సమీక్షలు కూడా టైప్ చేయించి భద్రపరచండి. వాటిని చూసి స్ఫూర్తి పొంది ఇతరులు చదవడానికి అవకాశం ఉంటుంది. తరువాత వాటిని తక్కువ ఖర్చుతో చిన్న చిన్న పుస్తకాలుగా ప్రచురించవచ్చు. 
 

లైబ్రరీ ఫండ్ పేరిట ప్రత్యేకంగా విరాళాలు వసూలు చేసి (వినాయక చవితికి విగ్రహాలకు, ప్రసాదాలకు వసూలు చేసినట్లు)... దానిలో 50% నిధులతో కొత్త పుస్తకాలు కొనండి.
 

పిల్లలకు తెలుగు చదవడంలో, రాయడంలో, పద్యపఠనంలో పోటీలు నిర్వహించవచ్చు, సాహితీ సమావేశాలు నిర్వహించవచ్చు. వీటికి ప్రముఖ రచయితలను పిలవవచ్చు... ఇవన్నీ అపార్ట్ మెంట్ వాతావరణాన్ని పరిమళభరితం చేస్తాయి. రేపటి తరాన్ని ఉత్సాహ పరుస్తుంటాయి... వారిలోని సృజనాత్మకతను వెలుగులోకి తెస్తాయి.

కాలనీ పార్కులు, 

బస్తీ దవాఖానాల్లాగే ఇవి కూడా........

హైదరాబాదులో నివాస  ప్రాంతాల్లో ఉన్న పార్కులను నిత్యనూతనంగా ఉంచడానికి కార్పొరేషన్ వారు ఒక పథకాన్ని ప్రవేశపెట్టారు. విద్యుచ్ఛక్తి, నీరు, మొక్కలవంటివి ఉచితంగా ఇచ్చి... వాచ్ మెన్ జీతం తదితర ఖర్చులకోసం పార్కు సైజును బట్టి నిర్ణీత మొత్తాన్ని ప్రతినెలా ...అక్కడి సంక్షేమం సంఘాలకు చెల్లించే ఏర్పాటు చేసారు. ఇది ఉభయతారకంగా ఉండడంతో సంఘాల వారు కూడ ఉత్సాహంగా వాటిని వారి అభిరుచిమేరకు సొంతంగా విరాళాలు కూడా జోడించి అభివృద్ది చేస్తున్నారు...  ప్రతి పార్కుకు అనుబంధంగా లేదా సమీపంలో ఈ పద్ధతిలోనే  బస్తీ గ్రంథాలయాల ఏర్పాటుకు, అభివృద్దికి ఎందుకు ప్రయత్నించకూడదు...  లేదా ఇప్పటికే ఉన్న రీడింగ్ రూములను మినీ గ్రంథాలయాలకింద అభివృద్ది చేసే పనిని కాలనీ సంఘాలకు ప్రభుత్వం/పుర/నగర పాలక సంఘాలు అప్పగించవచ్చు.

వినాయక చవితి, దసరా ఉత్సవాలను కాలనీల్లో సంఘాలుగా ఏర్పడి విరాళాలు సేకరించి నిర్వహిస్తున్నప్పుడు,   భక్తులతో భజనబృందాలు, లలితా సహస్రనామ కీర్తన బృందాలవంటివి సునాయాసంగా లెక్కకు మించి విస్తరిస్తూ పోతున్నప్పుడు.... ఇటువంటి గ్రంథాలయాల ఏర్పాట్లకు పుస్తక ప్రియులు చొరవ తీసుకోవచ్చు.....  అయితే అది ఎవ్వరికీ భారం కాకుండా ఉండి... ఉమ్మడి వనరులు, ఉమ్మడి విధులు ఉన్నప్పుడు అందరూ ముందుకు వస్తారు. కారణం.. వ్యక్తిగతంగా మనం త్యాగం చేస్తున్నది చాలా తక్కువ, ప్రయోజనాలు పొందుతున్నది మాత్రం చాలా ఎక్కువ కాబట్టి.   

క్షేత్రస్థాయి కార్యాచరణ యువజన సంఘాలకు, లైబ్రరీల నిర్వహణ పెద్దలకు(విద్యావంతులైన  వృద్ధులకు ) అప్పగించాలి.

ఇంజనీరింగ్, మెడిసిన్ వంటి వృత్తి విద్యా కోర్సులకు సంబంధించిన పుస్తకాలు,  స్కూలు, కాలేజి అకాడమిక్స్ కు సంబంధించినవి  కూడా .... వార్షిక  పరీక్షలు పూర్తయిన వెంటనే  విద్యార్థులనుంచి సేకరించి (ఫుట్ పాత్ వ్యాపారులకు అయినకాడికి అమ్ముకోకుండా)... బుక్ బ్యాంకులను ప్రతి కాలనీలో   ఏర్పాటు చేయాలి...  పాతవి సేకరించి పేద విద్యార్థులకు ఉచితంగా వాటిని  పంపిణీ చేయాలి.

భాషమీది  అభిమానంతో  పుస్తకాలు ఉచితంగా ఇచ్చేవారున్నారు.. ఇస్తే పరమ ఆసక్తిగా  చదివే వారున్నారు.......  మౌలిక సదుపాయాల నిర్వహణే ఇప్పుడు సమస్య....  అయితే ప్రభుత్వాలే ... అవి నిర్వర్తించాల్సిన విధులు... రోడ్లు, బ్రిడ్జిలు, ఫైఓవర్లు, చెక్ పోస్టులు, రైల్వే స్టేషన్లవంటివాటి నిర్మాణాలను...  ప్రైవేటు భాగస్వామ్యంతో చేపడుతున్నప్పుడు....  బస్తీ గ్రంథాలయాలను, అపార్ట్ మెంట్ గ్రంథాలయాలను  ఆ పద్ధతిలో ఎందుకు అభివృద్ధి చేసుకోలేం....

దీనికి కావలసింది... ఉత్సాహంగా ముందుకు అడుగేసి అందరినీ కలపడమే.. కొంత పని చేసి వెళ్ళి కలిస్తే... కాదనే కలెక్టరుంటాడా...... నిధులు కానీ, శ్రమకానీ ఏ ఒక్కరికీ భారం కాని ఏర్పాట్లు ఇవి...  ప్రయోజనాలు మాత్రం అనంతం...

• గృహిణులు, ఇంటిపట్టున ఉండే వృద్ధులకు ఇవి మంచి కాలక్షేపమే కాక, అందరిలో జిజ్ఞాస కలిగించడానికి ఇతోధికంగా తోడ్పడతాయి.
• తెలుగు భాషాభివృద్ధి యజ్ఞంలో...  మీరు సైతం ఒక సమిధను ధారవోసినట్టే అవుతుంది.
• అన్ని వయసులవారిలో పఠనాసక్తిని   పునరుజ్జీవింప చేయవచ్చు....  ఇటువంటి ఏర్పాటు లేకపోబట్టే.... గత్యంతరం లేక కుటుంబ సభ్యులు టీవీ సీరియళ్ళకు, టీవీ సినిమాలకు, స్నేహితులతో గంటల తరబడి పనికిరాని ముచ్చట్లకు అలవాటు పడుతున్నారు.

ఇళ్ళల్లో చోటు లేదేమో కానీ, మన మనసుల్లో పుస్తకానికి చాలా చోటుంది. పెంచి పెద్ద చేసిన మన పెద్దలను... మనం జాగ్రత్తగా చూసుకుంటున్నట్లే, మన వ్యక్తిత్వాలనే కాదు, ఎందరి జీవితాలనో  తీర్చి దిద్దిన పాత పుస్తకాలపట్ల కూడా మనకు ఒక బాధ్యత ఉంది. కొత్త శక్తికోసం వాటిని మధ్యమధ్యలో తిరగేస్తుండాలి. మన గురువులను మనం వెంటపెట్టుకుని జీవితాంతం తిరగలేం, కానీ ఆ స్థాయిలో మనకు మార్గదర్శనం చేయగల పుస్తకాలను మాత్రం ....ఇంట్లో కాకపోయినా అందుబాటులో ఎప్పటికీ ఉంచుకోవచ్చు కదా !

అపార్ట్ మెంట్ సంస్కృతి ప్రపంచవ్యాప్తంగా విస్తరిస్తూ పోతున్న ఈ దశలో కొద్దిగా శ్రద్ధ తీసుకుంటే చాలు. ప్రతి నివాస సముదాయం దగ్గర ఒక అమూల్య ఖజానా మన, భావి తరాల జీవితాలను సుసంపన్నం చేస్తూనే ఉంటుంది.

 ఇదిగో..ఇంతకు మించిన సాక్ష్యం ఉందా...  

ఇటువంటి ఒక గ్రంథాలయాన్ని న్యూ నల్లకుంటలో శ్రీధర్ ప్లాజా అండ్ నటరాజ్ రెసిడెన్సీ వెల్ఫేర్ కమిటీ చెందిన  శ్రీ రామకృష్ణ చంద్రమౌళి గారు అనే ఒక ప్రముఖ స్వచ్ఛంద సేవా కార్యకర్త విజయవంతంగా నిర్వహిస్తున్నారు.

 ఆయన మాటల్లోనే తెలుసుకోవాలంటే...

·        మా లక్ష్యం... ఎక్కువగా గడప దాటని, దాటలేని వృద్ధులకు సత్కాలక్షేపం అందిచండం, వారి అనుభూతులు అందరికీ పంచడం, పిల్లల్లో, పెద్దల్లో  పఠనాసక్తిని పెంచడం, తెలుగు సాహిత్యం విలువను అందరూ గుర్తించి, దానిని సమాదరించేటట్లు చేయడం..

·        ప్రస్తుతం  మా బ్యాంక్  బ్యాలెన్స్ : 2500 మంచి పుస్తకాలు.. వీటిలో ఆధ్యాత్మిక గ్రంథాలు, సాంఘిక నవలలు, రాజకీయ, సామాజిక ఉద్యమాలపై వచ్చిన రచనలు, విశ్లేషణలు, ప్రముఖ , వర్ధమాన కవులు, రచయితల పద్య-వచన కవితలు, కథా సంకలనాలు, చరిత్ర, బాల సాహిత్యం, దిన, మాస పత్రికలు ముఖ్యంగా  పిల్లల పత్రికలు  ఉన్నాయి. మా గ్రంథాలయం  కేవలం మా అపార్ట్ మెంట్ వాసులకే పరిమితం. ఉదయం 11 నుండి మధ్యాహ్నం 3 గంటల వరకు. ఇక్కడ కూర్చుని చదువుకోవచ్చు లేదా పుస్తకాలు తగిన అనుమతితో తీసుకెళ్లి చదువుకోవచ్చు. సేవలు పూర్తిగా ఉచితం.

....

తెలుగు తాజా స్థితి కోసం...వాట్సాప్ లో తిరుగుతున్న ఈ  పోస్టులను చూడండి....

సాహిత్య అభిమాని ఒకరు తన దుకాణం వద్ద ఇలా బోర్డు పెట్టారు.
కొంచం కూడా ఆంగ్లం వాడకుండా వస్తువులు కొంటే 30శాతం రాయితీ ఇస్తాను.

వ్యక్తి... సూక్ష్మాతి సూక్ష్మ విషాణు రాక పోక నియంత్రణ ముఖోష్ట నాసికాది రక్షణార్ధం కర్ణ ధ్వయ సమర్థిత ద్వివస్త్రం ఇవ్వండి అన్నాడు. 

యజమాని... బాబు 50 శాతం రాయితీ ఇస్తాను, ఆంగ్లంలోనే చెప్పండి.

మాస్క్ ఇవ్వండి అన్నాడు

.....................................

శ,ష,స  అనే అక్షరాలు ఎక్కడ పలకాలో తెలియని కొందరు యాంకర్లు దీనిని గమనిస్తారని ఆశ.

    యద్యపి బహునాధీషే

        తథాపి పఠ పుత్ర! వ్యాకరణమ్ |

    స్వజనః శ్వజనో మా భూత్

        సకలం శకలం సకృత్ శకృత్ ||

భావం: నాయనా! నీవు ఎక్కువ చదవకపోయినా ఫర్వాలేదు, వ్యాకరణం మాత్రం నేర్చుకో. ఎందుకంటే స్వజన (మన వాళ్ళు) అన్న శబ్దాన్ని శ్వజన (కుక్కలు) అనకుండా, సకలం (సర్వం) అన్న శబ్దాన్ని శకలం (ముక్క/లు) అని పలకకుండా, సకృత్ (ఒకసారి) అన్న శబ్దాన్ని శకృత్ (మలము) అని పలకకుండా ఉండడానికి అది ఉపయోగపడుతుంది — అని ఒక తండ్రి తన కుమారునికి చెబుతున్నాడు. 

      వ్యాకరణం తెలియనివారు ఏ అక్షరం ఎలా ఉచ్చరించాలో తెలుసుకోలేరు. ఉచ్చరణ సరిగా లేకపోతే వారు తలంచిన అర్థం రాకపోగా విరుద్ధార్థం వస్తుంది - అని భావం.

......

ఈ పరిస్థితిని నివారించాలంటే... మనమూ ఒక అడుగు ముందుకు వెయ్యాలి.

దీని ‘తల రాత’ను మీ రాతే మార్చగలదు... !!!

 

తెలుగు : 1-8

తెలుగు భాషాభిమానులయిన మిత్రులకు,

నమస్కారం. తెలుగు భాష ప్రస్తుత స్థితిగతులపట్ల ప్రజల్లో నెలకొంటున్న ఆవేదనను, భాషాభివృద్ధికి అవసరమయిన పరిష్కారాలను ప్రస్తావిస్తూ... మొత్తం ఏడు వ్యాసాలు రాసాను.  ఇది ముగింపు కాబట్టి 8 అయింది.  నిజానికి ఇవన్నీ ఒకటే వ్యాసం కింద లెక్క. అయితే మీరు చదువుకోవడానికి సౌకర్యంగా ఉంటుందని దానిని ఏడు చిన్న ముక్కలుగా చేసాను. (ఇప్పటికే నాలుగు భాగాలు  మీతో పంచుకున్నా. మిగిలిన మూడు చాలా ముఖ్యమైనవి. ఇప్పటివరకు చదవని వారికోసం కింద అన్నిటికీ లింకులు ఇచ్చాను).

ఈ విషయం మీద దీనిలో ప్రస్తావించిన పలు అంశాల మీద నాకున్న పరిమిత అవగాహనతో వాటి విశ్లేషణతోపాటూ, నాకు తోచిన పరిష్కారాలు కూడా సూచించా. ...   భాషాభిమానులు, భాషా నిపుణులు, బాధితులు..  ఇలా అందరూ వీటిని పూర్తిగా చదవండి.

ఇవి నేను కాలక్షేపానికో,  కీర్తికండూతితోనో, మీ చేత చప్పట్లు కొట్టించుకోవాలనో, ఓ అద్భుత  మేధావిననిపించుకోవాలన్న తాపత్రయం కొద్దో.... ఇవి రాయలేదు.అది నా ఉద్దేశం  కూడా కాదు....

నేను రాసిన దానిలోకూడా అవగాహనారాహిత్యం కొద్దీ లేదా మరోరకంగా చాలా తప్పులు దొర్లి ఉండవచ్చు. నేను కొన్ని హద్దులు కూడా దాటి ఉండొచ్చు...  క్షమించండి.  తెలుగు భాషకు పూర్వ వైభవం తీసుకు రావడానికి, లేదా మరిన్ని వెలుగులు చిమ్మేలా చేయడానికి  నావంతు కర్తవ్యం నేను కూడా మొదలు పెట్టాలి-అన్న తపనలో  అక్కడక్కడా అడుగులు తడబడి ఉండొచ్చు.  వీటిని మీలో ప్రతి ఒక్కరూ పూర్తిగా చదవండి. చదివి వదిలేయకండి. మీకు తోచిన పరిష్కారాలు, స్పందన మీ పరిధిలో ప్రకటించి విస్తృతంగా చర్చకు పెట్టండి. 

వేయి మాటలేల... తెలుగు భాష తియ్యనిదే... జగమెరిగిన సత్యం...  దానిలో కూడా తీపెక్కువగా ఉన్న పంచదార పలుకులేరి, నోటితేనెలో ఊరించి, మనసు వెన్నలో ముంచి తీస్తే...   ఆ తెనుగు మాటలు వినేవాడి చెవుల్లో అమృతం చిలికిస్తాయి,  వాడి కళ్ళల్లో ఇంద్ర ధనస్సులు మెరిపిస్తాయి,  అనుభూతి చెందేవాడి మనస్సును వెన్నెల్లో విహరింప చేస్తాయి.,  ఎన్ని ఇంగ్లీష్ పదాలు కలిపి పోపు పెడితే అంత గొప్ప అని ఒక  ప్రాంతం వారు, ఎన్ని హిందీ, ఉర్దూ భాషా పదాలు కలిపితే అంతగా అత్తరు వాసనలు గుబాళిస్తాయని అని మరో ప్రాంతం వారు అనుకున్నంత కాలం... తెలుగు సిగ్గుతో చచ్చి ముడుచుకుపోతుంటుంది. అందువల్ల మనకు తెలిసినదే తెలుగు అనుకుని మురిసిపోకుండా, మాట్లాడడాన్ని..  అదీ అచ్చ తెలుగులో ముచ్చటగా మాట్లాడడాన్ని ఒక కళగా అభ్యాసం చేయండి. 

అలాగే  చదవడం. మంచి సాహిత్యం..  పాతదయినా, కొత్తదయినా చదవడాన్ని తప్పనిసరి వ్యాపకాల్లో ఒకటిగా చేసుకోండి. ఇక రాయడం - ఇంటికి కావలసిన సరుకుల జాబితా కావచ్చు, ప్రియురాలికి  ప్రేమలేఖ కావచ్చు,  పై అధికారికి ఒక నివేదిక కావచ్చు,  ఒక సమస్యపై ఫిర్యాదుగా పత్రికల్లో పాఠకుల పేజిీకి రాసేది కావచ్చు. ..  మన మనోభావాలను కాగితం పై  అర్థవంతంగా పెట్టగల నేర్పు సంపాదించుకోవాలి, ఉన్నదానికి మెరుగులు దిద్దులు కోవాలి.  ఇవి ఎక్కువగా చేసినప్పుడే తెలుగు ‘తలరాత’ బాగుపడుతుంది.  అది విజయవంతంగా జరిగితే  మన అమ్మభాష  ఇప్పుడున్నంత దీనంగా అయితే ఉండదుగాక ఉండదు.... ఆ విజయ రహస్యం మాత్రం మరెవరి చేతుల్లోనో లేదు.... అక్షరాలా మన చేతుల్లోనే ఉంది..  మన పిల్లల చేతుల్లోనే  ఉంది.

ఏదో ఒక గడువు తేదీ అనేది ఎదురుగా కనిపిస్తుంటే, మన అడుగులు సక్రమంగా, వేగంగా పడతాయి కాబట్టి – వచ్చేసంవత్సరం ...2022  ఉగాది నాటికి  చర్చలన్నీ ఒక కొలిక్కి వచ్చి- తెలుగు భాష మరో వెయ్యేళ్ళు వెలగడానికి అవసరమయిన నిర్ణయాలు వచ్చేలా అందరం కృషి చేద్దాం. కనీస కర్తవ్యంగా వీటిని వీలయినంత మందికి చేరవేయండి, షేర్ చేయండి.

ఉప రాష్ట్రపతి గౌ. శ్రీ వెంకయ్య నాయుడు గారు భాష విషయంలో తన ఆవేదన అందరితో పంచుకుంటూనే, కేవలం మాటలతో మురిపించి ఊరుకోకుండా   తన పరిధిలో తాను చేయగలిగినంత ఏకపక్షంగా ఒంటిచేత్తో చేసుకుంటూ పోతున్నా.....  దాన్ని తెలుగు రాష్ట్రాల్లో అధికారంలో ఉండి కూడా సానుకూలంగా స్పందించాల్సిన పెద్దలు కానీ, వేడి పుట్టించి  ఒత్తిడి తీసుకురాగల భాషా నిపుణులు, ఉపాధ్యాయ సంఘాలు, విద్యార్థి సంఘాలు కానీ అందిపుచ్చుకోకపోవడం బాధాకరం. 

 అందరిలో చైతన్యం తీసుకురావడానికి మీ వంతు మీరు కూడా కృషి చేయాలనేదే నా సవినయ విన్నపం.

- చినవ్యాసుడు, మాఊరు

   chinavyasudu@gmail.com

.....................................

ఈ కింద ఇచ్చిన క్రమంలో చదవండి (1, 2, 3, 7 ఇప్పటికే చదివి ఉంటే....)

 

తెలుగు - 4: అమ్మను వదిలేసి, సవతి తల్లి చంకెక్కబట్టే....

https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/08/blog-post_99.html?spref=tw

…………………………….

తెలుగు - 5: ఉద్యమం అంటే... స్క్రిప్టురాసుకుని సినిమా తీయడం కాదు కదా ! 

https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/08/blog-post_1.html?spref=tw

………………………

తెలుగు - 6: ఆచరణాత్మక సంస్కరణలు...కొన్ని సిఫార్సులు

https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/08/blog-post.html?spref=tw

…………………………..

(ఇప్పటివరకు వీటిలో ఏవీ  చదవకపోతే 1,2,3,4...క్రమంలో  అన్నీ చదవండి)

తెలుగు - 1: తెలుగు... గోదాట్లో కొట్టుకుపోవడం తథ్యం ! ! !

https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/07/blog-post_20.html?spref=tw

……..

తెలుగు - 2: ఆలిండియా రేడియోనా ...ఆకాశవాణా...!!!!

https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/07/blog-post_24.html?spref=tw

……………………………….

తెలుగు - 3: అమ్మ ఎలాఉంది? ...హలో ! మిమ్మల్నే...అమ్మ ఎలా ఉంది !!! https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/07/blog-post_26.html?spref=tw

……………………

తెలుగు – 7: మీ ఇంటి నుంచి నేరుగా కబేళాకా....!!!

https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/07/blog-post_31.html?spref=tw

 

..............

అమ్మను వదిలేసి, సవతి తల్లి చంకెక్కబట్టే....

తెలుగు-4 

‘‘తెలుగు భాష అంతరించిపోతున్నది,’’ ‘భాష ప్రమాదంలో చిక్కుకున్నది’,  ‘‘తక్షణం ఏదో ఒకటి చేయకపోతే ఇది బతకదు’’....వంటి ప్రకటనలు అడపాదడపా వార్తల్లో కనిపిస్తున్నాయి. కొన్నిచోట్ల దీనికి ఉద్యమాలు కూడా చేస్తున్నట్లు  లేదా చేయాలని ప్రయత్నిస్తున్నట్లు వినిపిస్తున్నది. విడివిడిగా కాకుండా మొత్తంగా సమీక్షించుకోవడం...ఎవరికి వారు దీనిని మొత్తంగా సింహావలోకనం చేసుకోవడం మాత్రం ప్రస్తుత పరిస్థితుల్లో అవసరం. ఎందుకంటే... ఆ భాష ఎవరిదో కాదు, మనదే.. మనలో ప్రతి ఒక్కరిదీ కాబట్టి.

‘ప్రమాదం’ అంటున్నారు కాబట్టి, ముందు దాని సంగతి చూద్దాం. భాషపరంగా చూస్తే తెలుగు రాష్ట్రాలు ఇప్పటికిప్పుడు ఏ ప్రమాదంలో లేవు. కానీ ఇక్కడ  ప్రమాదం జరగడానికి  అవసరమయిన ఏర్పాట్లన్నీ చక్కగా చేస్తున్నాయి. అంటే కట్టెలు, చమురు, అగ్గిపెట్టెలు...వంటివి సిద్ధం చేసుకోవడం. కానీ తెలుగు రాష్ట్రాల బయట నివసిస్తున్నవారు... ప్రవాసాంధ్రులకు మాత్రం ఇప్పటికే  ప్రమాదం తాలూకు సెగ బాగా గట్టిగానే తగులుతున్నది. ఇంతకీ ప్రవాసాంధ్రులంటే ఎవరు ???..... ఎవరో కాదు, మనమే. మన కుటుంబ సభ్యులే..  అయితే మన రెండు తెలుగు రాష్ట్రాలు దాటి  ఇతర ప్రాంతాల్లో ఉంటున్న వారు.

తెలుగుభాష – ప్రమాదం – ప్రవాసాంధ్రులు...వీటికి లంకె ఏమిటి ?  నిజానికి సమస్య ప్రవాసాంధ్రులది కూడా కాదు. వారి పిల్లలది. వారి చదువులది. పరాయి ప్రాంతాల్లో అక్కడి స్థానిక భాషలకు ప్రాధాన్యత ఉంటుంది, వాటి ప్రభావం కూడా సహజంగానే ఎక్కువ, ముఖ్యంగా విద్యాలయాల్లో...  ప్రవాసాంధ్రులు గాలిపటాల్లాగా ఎగిరేది పరాయి ప్రాంతాల్లోనే అయినా, వాటి దారం మాత్రం తెలుగు నేలకు తగులుకొని ఉంటుంది. గాలి బాగున్నంతకాలం అక్కడ బాగా ఎగరగలుగుతారు, ఏమాత్రం తేడా వచ్చినా తెలుగు నేలకు వచ్చి వాలాల్సిందే. అటువంటి ప్రతికూల పరిస్థితుల్లో పిల్లల చదువులు ఆగమాగం అయిపోకూడదన్నది వారి ఆవేదన. అంతేకాదు...  పెద్దవారిలో కూడా బతుకుదెరువు కోసం పరసీమలకు వెళ్ళినా...  వారిలో పలువురు పలు రకాల కళల్లో ఆరితేరి ఉంటారు. వారికి వారి నైపుణ్యాలకు ఆదరణ కావాలి, గుర్తింపు కావాలి...  ప్రపంచ వేదికలు గుర్తించినా తమ వాళ్లు గుర్తించినప్పుడే వారికి పూర్తిగా తృప్తి, ఆనందం. అంతేకాదు, వారి కళలకు మెరుగులు దిద్దుకోవాలన్నా ... సొంత ప్రాంత అండదండలు కావాలి.. ఇది వారి సమస్యే కావచ్చు కానీ... .వాటిని తొలగించడం పుట్టింటి వారి బాధ్యత. మన ప్రభుత్వాలు, వ్యవస్థలు, సమాజం ఇప్పుడు ఆ బాధ్యతను గాలికొదిలేసాయి. లేదా వారికి అవసరమైన స్థాయిలో, వారు ఆశించిన స్థాయిలో వారికి అందచేయలేకపోతున్నాయి ... వీటిలో భాషతో ముడిపడిఉన్నవీ కూడా ఎక్కువే.

ఇక మన తెలుగుగడ్డ విషయానికొస్తే... మూడు నాలుగు దశాబ్దాలుగా క్లుప్తంగా చెప్పాలంటే... విదేశీ ఉద్యోగాల మోజు పెరిగిన తరువాత...  మనం అమ్మ చెయ్యి వదిలేసి, ప్రపంచమంతా తిరుగుతున్నది కదా అని సవతి తల్లి  చెయ్యి గట్టిగా పట్టుకున్నాం. అమ్మభాషను పూర్తిగా వదిలించుకొని, పిల్లలకు  అన్య భాషలు ఎక్కిస్తూ పోతున్నాం. దీనిలో రాజూపేదా అన్నతేడా లేకుండా అందరం అప్పుసొప్పులు చేసయినా ఉగ్గుపాలతోనే   వారికి అవి నూరిపోస్తున్నాం.

దీనిని గమనించిన ప్రైవేటు విద్యాసంస్థలు అన్ని రకాల ఆకర్షణీయమైన ప్యాకేజీలతో మన పిల్లలు ఎగిరిపోవడానికి అవసరమైన రెక్కలు తొడుగుతూ ఉంటే ... చప్పట్లు కొట్టే ఉత్సాహంలో... అమ్మ- చీరకు(భాషకు) పడుతున్న చిరుగులు చూసే సమయం కూడా లేనంత తన్మయత్వంలో మునిగిపోయాం. దీని ఫలితం ...  ఇంచుమించు మూడు తరాల తెలుగు కుటుంబాల పిల్లల్లో అత్యధిక సంఖ్యాకులు... ఒక్క సబ్జెక్టుగానే  చివరి నూలుపోగులాగా  తెలుగు భాష వేలాడుతున్నా.. దాన్ని కూడా  పదో తరగతితో దాదాపు పూర్తిగా వదిలేయగా, ఇంటరులో మిగిలినకాస్తా వదిలేస్తున్నారు. (ఇంటరు లోకూడా మార్కులు, గ్రేడులకోసం అమ్మభాషను అర్థంతరంగా ఒడ్డునే వదిలేసి,  వెనక్కి తిరిగి చూడకుండా ... సంస్కృతం, హిందీ పడవలెక్కి ఏరు దాటేసి వెళ్ళిపోతున్నారు)

వీరికి తెలుగు మాట్లాడడం మాత్రమే తెలుసు. అది  కూడా ...  చిన్నప్పుడు నేర్చుకున్న తెలుగు కాదు... అంగడి తెలుగు, సినిమా తెలుగు, సోషల్ మీడియా నేర్పిస్తున్న తెలుగు.  ఇక చదవడం, రాయడం విషయానికొస్తే ... క్రమేణా అలవాటు తగ్గి... పెళ్ళయ్యే నాటికి పెళ్ళిపత్రికలో తప్పులు కూడా దిద్దుకోలేని స్థాయికి వెళ్ళిపోతున్నారు. తెలుగు వాడు హిందీలో మాట్లాడితే వాడికి హిందీ క్షుణ్ణంగా వచ్చినట్లు కాదు కదా. పరభాషా హీరోయిన్లు మూడు, నాలుగునెలల్లోనే తెలుగు నేర్చుకుని సొంతంగా డబ్బింగ్ చెప్పుకోవడమే కాదు, ఇంటర్వ్యూల్లో కూడా గలగలా తెలుగు మాట్లాడేస్తుంటే... మన తెలుగు అమ్మాయిలాగానే ఉందే.. ..  అని భ్రమపడే పరిస్థితి....  అంటే..  తెలుగు మాట్లాడడం వచ్చినంత మాత్రాన.. తెలుగు భాషను ఉద్ధరించడం కోసం అది  ఏమాత్రం పనికి రాదని తెలుసుకోవాలి..  జనాభా లెక్కలకు మాత్రమే పనికొస్తుంది.... సర్వేల్లో ఎవరు ఎంతమందని చెప్పడానికి.

కాబట్టి తెలుగు గడ్డను వదిలిన వాడు అమ్మ చెంగు కోసం అర్రులు చాస్తుంటే, పుట్టింటోళ్ళమయిన  మనం  వాడిని పట్టించుకోవడం లేదు. తెలుగు గడ్డమీదేమో...  అమ్మ స్తన్యంనుంచి బిడ్డను అమ్మే బలవంతంగా అవతలికి నెట్టేసి పోతపాలు పడుతున్నది....  ఇదీ వాస్తవ చిత్రం...  ఇంకాస్త సుళువుగా అర్థం కావాలంటే....

ఇంటింటి రామాయణం :

నా స్థాయిలో  :  నేను ఒక పుస్తకం రాసా తెలుగులో. అందరూ చదివారనే సంతోషం ఉన్నా, నా పిల్లలు దానిని చదవడానికి అంత ఆసక్తి చూపడం లేదనే బాధ ఉండేది... ఒకసారి వాళ్ళను అడిగితే వచ్చిన సమాధానం .. ‘‘నాన్నా ! నీవు దీన్ని ఇంగ్లీషులో రాసి ఉండొచ్చుగా... పోనీ ఇంగ్లీషులో ఇప్పటికయినా రాయరాదూ..’’ అని.

మీ స్థాయిలో :  మీరందరూ విపరీతంగా అభిమానించే ఒక సెలబ్రిటీకి తెలుగంటే ఎక్కడలేని మక్కువ. ప్రతివేదిక మీద చాలా స్ఫూర్తిదాయకంగా ‘తెలుగు’ గొప్పదనాన్ని చెబుతుంటాడు. చదవడం, రాయడం సంగతి ప్రత్యేకించి చెప్పాల్సిన అవసరం లేకపోయినా...  వారి పిల్లలు పూర్తి తెలుగులో ధారాళంగా మాట్లాడలేని నిస్సహాయ పరిస్థితి....

మరిప్పుడేం చేద్దాం ???

ఈ లింకుపై క్లిక్ చేయండి....  

https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/08/blog-post_1.html?spref=tw

-      చినవ్యాసుడు, మాఊరు

chinavyasudu@gmail.com

ఉద్యమం అంటే... స్క్రిప్టురాసుకుని సినిమా తీయడం కాదు కదా...

 

తెలుగు-5 

తెలుగు చచ్చిపోతున్నదని ఆవేదన చెందుతున్న బహుకొద్దిమంది వీరాభిమానులు, తమ పిల్లలకు తెలుగు ఊపిరి అందట్లేదని ఆవేదనచెందుతున్న  ప్రవాసాంధ్రులు మాత్రం ...  ఏదో ఒకటి అర్జంటుగా చేసేయాలని ఉవ్వీళ్ళూరుతున్నారు. అలా వీరినుంచి ఎక్కువగా వినిపించే తక్షణ కర్తవ్యం – భాషోద్యమం. దీనికి తెలుగు రాష్ట్రాల్లోకూడా .. వారివారి కారణాల కొద్దీ కొందరు తహతహలాడుతున్నారు.

ఉద్యమమా !!!

తెలుగు భాషకు ఉద్యమం దేనికి ? దాని అంతిమ లక్ష్యం ఏమిటి ?  దాని నిర్మాణ, నిర్వహణ సంగతులేమిటి ? దీనిని ఎవరు చేయాలి ? ...  వంటి చాలా ప్రశ్నలకు సమాధానాలు స్పష్టంగా లేవు.

‘లేవు’ అని చెప్పడానికి ఆధారాలేమిటి...?

ఏ ఉద్యమం అయినా స్క్రిప్టు రాసుకుని సినిమాగా తీసి విడుదల చేసేలా ఉండదు. బాధితుల్లో నుంచి ఆ ఆకాంక్ష బలంగా రావాలి. అంటే ఇక్కడ తెలుగు రాష్ట్రాలనే తీసుకుంటే...  ఆ ఆకాంక్ష ఎంతమందిలో బలంగా ఉంది ? సామాన్య ప్రజానీకం సంగతి పక్కనబెట్టినా...  తెలుగు ఉపాథ్యాయులు, రచయితలు, పాత్రికేయులు, పిల్లల తల్లిదండ్రులవంటి వారి సంగతేమిటి ? వీరు బలంగా కోరుకునేది ఒక్కటే. తెలుగు భాషా ప్రమాణాలు పడిపోతున్నాయి. వాటిని కాపాడుకుంటే చాలు. ... అన్న దగ్గరే వీరు ఆగిపోతారు. దానిని సరిదిద్దడానికి ‘ఉద్యమం’ వంటి పెద్ద పదాలు వాడాల్సిన అవసరం లేదు.

తెలుగు భాషా శాస్త్రవేత్తలు, తెలుగు పండితుల వంటి వారు కోరుకొనేది... భాషా ప్రమాణాలతో పాటూ, తెలుగు భాషకు జవసత్వాలు కలిగించే సాహిత్యం కొత్తగా, పుంఖానుపుంఖంగా, ప్రామాణికంగా పుట్టుకురావాలనీ, ఇప్పటిదాకా ఉన్న మంచి సాహిత్యం బహుళ ప్రాచుర్యం పొందాలనీ...అంతే... దానికి కూడా  ‘ఉద్యమం’ పెద్ద పదమే అవుతుంది. అయినా ఉద్యమాలతో ఈ అవసరాలు నెరవేరవు కూడా.  ప్రభుత్వం విద్యా విధానంలో  చేర్చడంతోపాటూ, దాని అమలుకు సరిపడా నిధులు కేటాయిస్తే సరిపోతుంది. మంచి రచయితలను, విద్మావేత్తలను,  చేవకలిగిన ఉపాధ్యాయులను, భాషా శాస్త్రవేత్తలను సంప్రదించి వారి సలహాలు స్వీకరిస్తూ, వారి  ప్రతిభను ఇతోధికంగా ప్రోత్సహిస్తుంటే  చాలు.

ఇక వాడుక భాషకు సంబంధించి... ప్రభుత్వఉత్తర్వులు, కోర్టు తీర్పులవంటివి తెలుగులో తీసుకు రావడానికి కూడా ఉద్యమాలు అవసరం లేదు. పాలకుల్లో చితశుద్ది ఉంటే... అతి స్వల్పకాలంలో (రాత్రికి రాత్రి) ఆ మేరకు ఏర్పాట్లు చేయవచ్చు.  ఇక బయట దుకాణాల సైన్ బోర్డులు, బస్సుల మీదవంటి....  వాటి విషయానికొస్తే....  అవి ఇప్పుడు ప్రపంచీకరణ రోజుల్లో మాట్లాడాల్సిన మాటలు కావు..  భాషపట్ల అభిమానం వేరు, దురభిమానం వేరు.... ఆ తేడా గుర్తించాలి. తెలుగులో బోర్డు రాయకపోతే వ్యాపారం జరగదు అనుకుంటే వ్యాపారులు రాయకుండా ఉంటారా... ‘‘సారా ఆదాయం కావాలి’ అదీ కరెక్టే, ‘సారా నిషేధం ఉండాలి’ అదీ కరెక్టే... లాంటిదే ఇది. బయటి నుంచి పెట్టుబడులు కావాలి,  పర్యాటకం కావాలి... నిధులు వరదలా పారాలి, వారు మన పిల్లలకు ఉద్యోగాలు ఇవ్వాలి... కానీ మా ఊర్లోకి అడుగుపెట్టే ప్రతివాడూ మా భాష నేర్చుకుని తరువాత కాలు మోపాలి... అంటే ఎలా...?

ఇవి చిన్నవి. ఇంతకంటే ఎక్కువగా  భాష అభివృద్ధికి చేయాల్సింది చాలా ఉంది. అది కూడా ఉద్యమాలతో నెరవేరేది కాదు. అసలు ఇప్పుడున్నట్లు చెప్పుకుంటున్న ఉద్యమాల లక్ష్యాల్లో కూడా ఇవి లేవనే చెప్పాలి. అలాగే ప్రాధాన్యతాపరంగా ఆలోచించి వెంటనే ఆచరించాల్సిన అంశం మాత్రం – ప్రవాసాంధ్రుల తెలుగు భాషా సమస్యలు. వీటిని పరిష్కరించడానికి ‘ఉద్యమం’ ఎందుకు ? పైన చెప్పుకున్న ప్రభుత్వ విద్యా విధానాల్లో దీనిని ఒక భాగం చేస్తే సరిపోతుంది. అలా చేయడానికి అవసరమైన ఒత్తిడి రాజకీయంగా  తీసుకు రావాలి.

పెళ్ళికూతురుగానీ, పెళ్ళికొడుకు గానీ లేకుండా పెళ్లి ఎలా జరగదో, ప్రజలు  లేదా నాయకులు లేకుండా ఒక ఉద్యమం కూడా అలా జరగదు. తెలంగాణ ఉద్యమం, దళిత ఉద్యమం... విజయాలకు నాయకులు ప్రధాన  కారణం కాదు. బాధితులుగా ఒక ఆకాంక్ష, ఒక కసి గాఢంగా ఉండబట్టే జనసామాన్యంలో  ప్రతి ఒక్కరూ స్వచ్ఛందంగా పాలుపంచుకున్నారు. నాయకుల ఉపన్యాసాలకు, ప్రవచనాలకు లేదా ప్రలోభాలకు లొంగి ప్రజలు ముందడుగు వేయలేదు. వారి ఆకాంక్షలు, వారి కసి సునామీలా  నిశ్శబ్దంగా పొంగడానికి సిద్దంగా ఉంటున్నదని  తెలిసి  నాయకులు పైన  కెరటాలమీద నిలబడి వాటిని నడిపారు. నాయకులు నోటితో గట్టిగా ఊదుతూ కెరటాలను సృష్టించలేరు కదా !

భాషను ఉద్ధరించడానికి  ఉద్యమాలు వద్దు సరే... మరి కేవలం భాషకు మరమ్మతులు చేసి కాస్త హంగూ ఆర్భాటం అద్దితే చాలా ! తెలుగు భాష మొత్తంగా పూర్వ వైభవం లేదా అంతకంటే గొప్పగా వెలిగి పోతుందా ???

వెలగదు గాక వెలగదు. మరి అలా వెలగాలంటే ఏం చేయాలి ...

లింక్ చూడండి     https://chinavyasudu.blogspot.com/2021/08/blog-post.html?spref=tw

-      చినవ్యాసుడు, మాఊరు

chinavyasudu@gmail.com